Publish Date: Tue, 28 Jul 2026 (12:48 IST)
Updated Date: Tue, 28 Jul 2026 (12:57 IST)
Gujarat School Admission Rules
રાજ્યમાં નવી શિક્ષણ નીતિના અમલીકરણ હેઠળ ધોરણ-1માં પ્રવેશ મેળવવા માટે બાલવાટિકા (પ્રિ-સ્કૂલ) પૂર્ણ કર્યાનું પ્રમાણપત્ર ફરજિયાત હોવાની ગેરસમજ ફેલાઈ હતી, જે અંગે શિક્ષણ વિભાગે મહત્વપૂર્ણ સ્પષ્ટતા કરી છે. વિભાગે તમામ સરકારી, અનુદાનિત અને ખાનગી પ્રાથમિક શાળાઓને સ્પષ્ટ સૂચના આપી છે કે ધોરણ-1માં પ્રવેશ માટે માત્ર બાળકની નિર્ધારિત વય અને જન્મનું પ્રમાણપત્ર જ માન્ય ગણાશે. બાલવાટિકાનું પ્રમાણપત્ર રજૂ કરવાની કોઈ કાનૂની ફરજ કે જરૂરિયાત નથી.
ખાનગી શાળાઓની મનમાની સામે શિક્ષણ નિયામકની કાર્યવાહી
તાજેતરમાં કેટલીક ખાનગી શાળાઓ દ્વારા ધોરણ-1માં પ્રવેશ આપવા માટે વાલીઓ પાસે બાલવાટિકા સર્ટિફિકેટની ફરજિયાત માંગણી કરવામાં આવતી હોવાની ફરિયાદો શિક્ષણ વિભાગ સુધી પહોંચી હતી. વાલીઓની આ વ્યાપક ફરિયાદોને ધ્યાનમાં રાખીને પ્રાથમિક શિક્ષણ નિયામક કચેરીએ એક પરિપત્ર જાહેર કરીને સ્પષ્ટ જણાવ્યું છે કે શાળાઓ દ્વારા કરવામાં આવતી આવી માંગણી કાયદાકીય જોગવાઈઓને અનુરૂપ નથી અને તદ્દન અયોગ્ય છે.
ઉંમરની સાબિતી અને પ્રવેશ માટેના કાયદાકીય નિયમો
પરિપત્ર અનુસાર, પ્રાથમિક શિક્ષણમાં પ્રવેશ માટે બાળકની ઉંમર નક્કી કરવા 'જન્મ, મરણ અને લગ્ન નોંધણી અધિનિયમ' હેઠળ જારી થયેલું જન્મ પ્રમાણપત્ર અથવા અન્ય માન્ય દસ્તાવેજ આધાર તરીકે લેવાશે. વધુમાં, જો કોઈ કારણસર બાળકના વયની સાબિતી ઉપલબ્ધ ન હોય, તો પણ માત્ર તે કારણસર કોઈ પણ બાળકને શાળામાં પ્રવેશ આપવાનો નકાર કરી શકાશે નહીં.
નિયમોના ભંગ બદલ કડક કાર્યવાહી અને પારદર્શક પ્રવેશ પ્રક્રિયા
શિક્ષણ વિભાગે કડક વલણ અપનાવતા જણાવ્યું છે કે, જો કોઈ શાળા બાલવાટિકાનું પ્રમાણપત્ર ન હોવાના કારણે વિદ્યાર્થીને પ્રવેશ આપવાની ના પાડશે, તો તેને શિક્ષણના અધિકાર (RTE) કાયદાની કલમ-14નું ઉલ્લંઘન ગણાશે અને સંબંધિત શાળા સામે કડક વહીવટી કાર્યવાહી થશે. શાળા સંચાલકોને વાલીઓને અનાવશ્યક દસ્તાવેજો માટે હેરાન ન કરવા સૂચના આપવામાં આવી છે, જેનાથી ધોરણ-1માં પ્રવેશ પ્રક્રિયા વધુ સરળ અને પારદર્શક બનશે.
