Publish Date: Mon, 20 Jul 2026 (15:34 IST)
Updated Date: Mon, 20 Jul 2026 (15:46 IST)
વર્તમાન સમયમાં સાયબર ફ્રોડ અને નાણાકીય છેતરપિંડીના વધતા જતા કેસોને ધ્યાનમાં રાખીને વિદ્યાર્થીઓમાં ફોરેન્સિક શિક્ષણ પ્રત્યેનો રસ ખૂબ જ ઝડપથી વધી રહ્યો છે. આ બદલાતા ટ્રેન્ડ વચ્ચે ગાંધીનગર સ્થિત નેશનલ ફોરેન્સિક સાયન્સિસ યુનિવર્સિટી (NFSU) દ્વારા શરૂ કરાયેલા બે નવા એમબીએ કોર્સને વિદ્યાર્થીઓ તરફથી અભૂતપૂર્વ પ્રતિસાદ મળ્યો છે. યુનિવર્સિટીમાં ઉપલબ્ધ માત્ર 80 બેઠકોની સામે 1,000 થી વધુ અરજીઓ આવતા આ કોર્સની લોકપ્રિયતા સ્પષ્ટપણે જોવા મળી રહી છે.
ક્રાઈમની બદલાતી પેટર્ન અને નિષ્ણાતોની વધતી માંગ
આજના ડિજિટલ યુગમાં ગુના કરવાની રીત અને ટેકનિક સંપૂર્ણપણે બદલાઈ ગઈ છે, જેને કારણે આવા જટિલ નાણાકીય ગુનાઓનો પર્દાફાશ કરવા માટે માર્કેટમાં ખાસ નિષ્ણાતોની માંગમાં મોટો ઉછાળો આવ્યો છે. આ જરૂરિયાતને પહોંચી વળવા માટે NFSU દ્વારા 'ફોરેન્સિક એકાઉન્ટિંગ એન્ડ ફ્રોડ ઈન્વેસ્ટિગેશન' તથા 'ફિનટેક ફોરેન્સિક્સ' જેવા આધુનિક અભ્યાસક્રમો શરૂ કરવામાં આવ્યા છે. ગુનાખોરીની બદલાતી પેટર્નની સામે તપાસ એજન્સીઓ માટે પણ હવે આ પ્રકારની એડવાન્સ ટેકનિક શીખવી અનિવાર્ય બની ગઈ છે.
AI ટૂલ્સ અને શોર્ટ ટર્મ ટ્રેનિંગ પ્રોગ્રામ્સ પર વિશેષ ભાર
NFSUના સ્કૂલ ઓફ મેનેજમેન્ટ સ્ટડીઝના ડીન પ્રો. હર્ષ બારોટે આ અંગે માહિતી આપતા જણાવ્યું હતું કે, હવે માત્ર પરંપરાગત એકાઉન્ટિંગ પૂરતું શિક્ષણ મર્યાદિત નથી રહ્યું. આ નવા કોર્સમાં આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) ટૂલ્સનો ઉપયોગ કરીને છેતરપિંડી શોધવાની અને નાણાકીય ગેરરીતિઓ ઝડપી પાડવાની આધુનિક તાલીમ આપવામાં આવી રહી છે. આ ઉપરાંત, છેલ્લાં કેટલાંક વર્ષોમાં રાજ્ય પોલીસ તેમજ કેન્દ્રીય તપાસ એજન્સીઓ માટે ફોરેન્સિક ઇન્વેસ્ટિગેશનના ખાસ ટૂંકા ગાળાના તાલીમ કાર્યક્રમોની સંખ્યામાં પણ મોટો વધારો થયો છે.
શિક્ષણ ક્ષેત્રે નવી ટેક્નોલોજીનો સમન્વય અને વધતી સ્પર્ધા
નવી ટેક્નોલોજી સાથે તાલ મિલાવવા માટે શિક્ષણ ક્ષેત્રે પણ આ પરિવર્તન ખૂબ જરૂરી બન્યું છે, જેનો અંદાજ એ વાત પરથી લગાવી શકાય કે NFSUમાં એક સીટ માટે સરેરાશ 13 જેટલા ઉમેદવારો વચ્ચે સ્પર્ધા છે. NFSU ઉપરાંત વડોદરાની પારુલ યુનિવર્સિટીએ પણ આ વર્ષથી 'એમબીએ ઈન ફોરેન્સિક એકાઉન્ટિંગ એન્ડ કોર્પોરેટ ફ્રોડ ઇન્વેસ્ટિગેશન' કોર્સ શરૂ કર્યો છે. એટલું જ નહીં, હવે ચાર્ટર્ડ એકાઉન્ટન્સી (CA) ના વિદ્યાર્થીઓ માટે પણ ફોરેન્સિક એકાઉન્ટિંગના ખાસ મોડ્યુલને તેમના મૂળ અભ્યાસક્રમનો એક મહત્વનો ભાગ બનાવવામાં આવ્યો છે.