પૂર્વજો પ્રત્યે કૃતજ્ઞતા અને તેમને તૃપ્ત કરવા માટે પિતૃપક્ષમાં શ્રાદ્ધના પ્રસાદની થાળી

પિતૃપક્ષના શ્રાદ્ધના મહાપ્રસાદની થાળી અત્યંત સાત્ત્વિક, પરંપરાગત અને ડુંગળી-લસણ રહિત હોય છે. પૂર્વજો પ્રત્યે કૃતજ્ઞતા વ્યક્ત કરવા અને તેમને તૃપ્ત કરવા માટે આ થાળીમાં ચોક્કસ પરંપરાગત વાનગીઓનો સમાવેશ કરવામાં આવે છે. પિતૃપક્ષના મહાપ્રસાદની થાળીમાં સામેલ મુખ્ય વાનગીઓ વિશે જાણો...

1. મીઠી વાનગીઓ

ચોખા અથવા ઘઉંની ખીર: નૈવેદ્યમાં ખીરને વિશેષ સ્થાન આપવામાં આવે છે.

પૂરણપોળી અથવા ઘઉંની રોટલી: અનેક પરિવારોમાં શ્રાદ્ધના દિવસે ખાસ પૂરણપોળી બનાવવામાં આવે છે.

પંચામૃત: ગોળ, આમલી, તલ, કોપરું અને ખસખસ નાખીને બનાવવામાં આવતું ખાટું-મીઠું પંચામૃત પણ થાળીમાં સામેલ કરવામાં આવે છે.

2. તળેલી વાનગીઓ

અડદના વડા / દહીં વડા: પિતૃપક્ષની થાળીમાં અડદની દાળના વડાને પરંપરાગત રીતે મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે.

3. શાકભાજીની વાનગીઓ

શાક: કદ્દુ (કોળું), બટાટા-ટમેટાનું રસાવાળું શાક અથવા અવાવરુ કે મોસમી સાત્વિક શાક (જેમાં હિંગ અને જીરાનો વઘાર હોય). ડુંગળી-લસણ વિના શ્રાદ્ધની થાળીમાં સામાન્ય રીતે 5થી 6 પ્રકારના સાત્ત્વિક શાક બનાવવામાં આવે છે.

બટેકાનુ પાતળું શાક, જેમાં આમલી અને ગોળનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે

લાલ કોળાનું શાક

તુરિયાનુ શાક

ગવારનું શાક

મેથી અથવા પરવળનું શાક

કારેલાનું શાક અથવા ભીંડાનું શાક

4. ભાત અને દાળ

દાળ-ભાત: રાંધેલા ભાત પર પીળી દાળ અને ઉપરથી શુદ્ધ ઘી ઉમેરવામાં આવે છે.

કટની આમટી / કઢી: ચણાની દાળના કટથી બનાવેલી ડુંગળી-લસણ વિહોણી ગરમ આમટી અથવા તાજા છાશમાંથી બનાવેલી કઢી પીરસવામાં આવે છે.

5. સાથે પીરસવામાં આવતી વાનગીઓ

થાળીમાં કાકડી અથવા કોળાની કોશિંબીર પણ પીરસવામાં આવે છે. તેમાં દહીં અને શેકેલા મગફળીના ભૂકાનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે. સાથે લીંબુ અને મીઠું પણ રાખવામાં આવે છે.

નૈવેદ્યની ખાસ પરંપરા

થાળી પીરસ્યા બાદ પાન પર શુદ્ધ ઘી, કાળા તલ અને તુલસીનું પાન રાખવામાં આવે છે. ત્યારબાદ પિતૃઓને ભોજન અર્પણ કરવામાં આવે છે. કાગડાને અર્પણ કરવામાં આવતા પિંડ પર પણ પરંપરા મુજબ આ સામગ્રી મૂકવામાં આવે છે.

પિતૃપક્ષ દરમિયાન શ્રાદ્ધની આ પરંપરા દ્વારા પૂર્વજોનું સ્મરણ કરી તેમના પ્રત્યે આદર અને કૃતજ્ઞતા વ્યક્ત કરવામાં આવે છે.