પુરુષોત્તમ માસની કથા અધ્યાય અધ્યાય 5 : ભગવાન શ્રીકૃષ્ણ સમક્ષ વ્યથા અને ગોલોકમાં આશ્વાસન

purushottam maas katha adhyay 5

નાન મળમાસનું ગોલોકગમન દુઃખ અને સંતાપના સ્મરણથી મનુષ્ય વધુ દુઃખી થાય છે , મળમાસનું દુઃખ દૂર કરવા ભગવાન વિષ્ણુએ ગરૂડને બોલાવ્યા અને તેની પાંખને વીઝી મળમાસને મૂર્છામાંથી જાગ્રત કર્યો તો વિષ્ણુ ભગવાને પોતે તેને ઊર્ભો કર્યો અને માથા પર હાથ ફેરવીને કહ્યું , ‘ વત્સ ! ગોલોકમાં બિરાજમાન ભગવાન શ્રીકૃષ્ણ પાસે જા !

ત્યાં તારાં દુઃખો દૂર થશે . ’ મળમાસનો હાથ પકડી ભગવાન ગોલોક ઉપડ્યા . માર્ગમાં તેમણે શ્રીકૃષ્ણનું વર્ણન કરતાં કહ્યુ . ગોલોકનિવાસી ભગવાન શ્રીકૃષ્ન સ્વરૂપ દ્વિભુજાવાળું છે . શ્યામસુંદરના તન પર પીળાં પીતાંબર છે . મોરલીના સુમધુર સ્વરોથી તેના ભક્તોને રસતરબોળ કરે છે . આભૂષણો , કેસર , ચંદન અને કસ્તુરીના લેપયુક્ત શરીરે તેઓ જ્યારે રત્નજડિત સિંહાસન પર બિરાજે છે ત્યારે કોટી કામદેવો પણ મોહિત થઈ જાય છે તેમને કોઈ ઇચ્છા રહી નથી . જેથી તેઓ ‘ પૂર્ણ કામ ‘ કહેવાય છે .

‘ હે વત્સ , એ જ ભગવાન તારા બધા દુઃખો દૂર કરશે અને વૈકુંઠલોકથી 5૦૦ કરોડ યોજન દૂર તેઓ ગોલોકમાં આવી પહોચ્યા . ‘ સૂતપુરાણ કહે છે કે હે મુનિઓ – નારાયણ ભગવાન કહે છે કે હે નારદ ! ત્યાર પછીની કથા આ પ્રમાણે છે .

પુરુષોત્તમ માસ કથા અધ્યાય – 5 :

ચોથા અધ્યાયની કથા આગળ વધારતા, આ અધ્યાયમાં ભગવાન વિષ્ણુ ગોલોક ધામના સ્વામી ભગવાન શ્રીકૃષ્ણ સમક્ષ હાથ જોડીને ઊભા રહે છે. વિષ્ણુ ભગવાન અત્યંત કરુણાપૂર્વક મલમાસની ભલામણ કરતા કહે છે, "હે પ્રભુ! આ મલમાસ સંસારના લોકોના તિરસ્કાર અને નિંદાના કારણે જીવતેજીવ મરી ચૂક્યો છે. તે આપની શરણમાં આવ્યો છે. પૃથ્વી પર લોકો આ મહિનામાં કોઈ પણ શુભ કાર્ય, દાન કે પૂજા કરતા નથી, જેના કારણે આ ખૂબ જ દયનીય સ્થિતિમાં છે. આપ જ આ બ્રહ્માંડના નાથ છો, આના પર કૃપા કરો."

 ભગવાન શ્રીકૃષ્ણનું દિવ્ય આશ્વાસન

ભગવાન શ્રીકૃષ્ણ વિષ્ણુજીની વાત સાંભળીને મંદ-મંદ સ્મિત કરે છે. તેઓ રડી રહેલા મલમાસને પોતાની નજીક બોલાવે છે અને અત્યંત વહાલપૂર્વક આશ્વાસન આપતા કહે છે, "હે માસ! તું બિલકુલ ચિંતા ન કર. જે વહી ગયું તેને ભૂલી જા. તું મારા પરમ પ્રીય ભાઈ વિષ્ણુની શરણ લઈને મારા સુધી પહોંચ્યો છે. જે મારી શરણમાં આવી જાય છે, તેનું અપમાન આખું બ્રહ્માંડ પણ કરી શકતું નથી. હું તારું આ દુઃખ અને તિરસ્કાર હંમેશ માટે સમાપ્ત કરી દઈશ."

પોતાનું નામ અને ગુણો આપવાની જાહેરાત

ભગવાન શ્રીકૃષ્ણ આ અધ્યાયમાં એક બહુ મોટી જાહેરાત કરે છે. તેઓ કહે છે, "આ સંસારમાં દરેક મહિનાના કોઈ ને કોઈ સ્વામી છે, તેથી જ લોકો તેમની પૂજા કરે છે. હવેથી હું તને અનાથ નહીં રહેવા દઉં. હું તને મારો પોતાનો સ્વીકાર કરું છું. આ સૃષ્ટિમાં જે મારું સૌથી શ્રેષ્ઠ અને પવિત્ર નામ છે—'પુરુષોત્તમ', તે નામ હું આજે તને આપું છું. હવેથી તું સંસારમાં 'મલમાસ' તરીકે નહીં, પરંતુ 'પુરુષોત્તમ માસ' તરીકે ઓળખાશે."

પુરુષોત્તમ માસની મહિમાનો પ્રારંભ

શ્રીકૃષ્ણ આગળ કહે છે કે, "જેટલા ગુણો, તેજ અને શક્તિઓ મારામાં છે, તે બધી જ હું તારામાં સ્થાપિત કરું છું. તું હવેથી બધા મહિનાઓનો રાજા બનીશ. જે લોકો અન્ય મહિનાઓમાં પૂજા-પાઠ કરીને જે પુણ્ય મેળવે છે, તેના કરતાં હજારો ગણું પુણ્ય આ પુરુષોત્તમ માસમાં કરેલી ભક્તિથી મળશે."

આ દિવ્ય વરદાન સાંભળીને મલમાસનો બધો શોક દૂર થઈ જાય છે અને તેનું હૃદય આનંદથી ભરાઈ જાય છે. આ સાથે જ પાંચમો અધ્યાય અહીં પૂર્ણ થાય છે.

મહત્વ: આ અધ્યાય ધાર્મિક દ્રષ્ટિએ સૌથી મહત્વનો છે, કારણ કે આ જ અધ્યાયમાં મલમાસને ભગવાન શ્રીકૃષ્ણનું નામ મળ્યું અને તે 'પુરુષોત્તમ માસ' બન્યો. તે દર્શાવે છે કે ભગવાન પોતાના શરણાગતને પોતાનાથી પણ શ્રેષ્ઠ પદ આપી દે છે.