Publish Date: Tue, 03 Nov 2026 (17:58 IST)
Updated Date: Tue, 03 Nov 2026 (16:34 IST)
દિવાળીના તહેવારની શરૂઆત ધનતેરસથી થાય છે. હિન્દુ ધર્મમાં ધનતેરસનું વિશેષ ધાર્મિક મહત્વ છે. આ દિવસે ભગવાન ધન્વંતરિ, માતા લક્ષ્મી અને કુબેર દેવની પૂજા કરવામાં આવે છે. ધાર્મિક માન્યતા અનુસાર, ધનતેરસના દિવસે સોનું, ચાંદી, પિત્તળનાં વાસણો અને ધાણા સહિતની કેટલીક શુભ વસ્તુઓ ખરીદવાથી ઘરમાં સુખ, સમૃદ્ધિ અને ખુશીઓ આવે છે.
ઘણા લોકો આ દિવસે મોટી ખરીદી કરે છે, પરંતુ શું તમે જાણો છો કે ધનતેરસ પર કઈ વસ્તુઓ ખરીદવી શુભ માનવામાં આવે છે અને તેની પાછળનું ધાર્મિક મહત્વ શું છે? આવો જાણીએ ધનતેરસ પર ખરીદી શકાય તેવી 10 શુભ વસ્તુઓ વિશે.
1. સોનું
ધનતેરસના દિવસે સોનાના ઘરેણાં ખરીદવાની પરંપરા છે. ધાર્મિક માન્યતા અનુસાર, સોનું માતા લક્ષ્મી અને ગુરુ બૃહસ્પતિનું પ્રતીક માનવામાં આવે છે. આ દિવસે સોનાની ખરીદી કરવાથી ઘરમાં ધન અને સમૃદ્ધિ વધે છે તેવી માન્યતા છે.
2. ચાંદી
ધનતેરસ પર ચાંદી ખરીદવી પણ શુભ માનવામાં આવે છે. આ દિવસે ઘણા લોકો ચાંદીના સિક્કા ખરીદે છે. ખાસ કરીને માતા લક્ષ્મી અને કુબેરની આકૃતિ ધરાવતા સિક્કાનું વિશેષ મહત્વ છે. આ સિક્કાઓને દિવાળીની પૂજામાં પણ સામેલ કરવામાં આવે છે.
3. પિત્તળનાં વાસણો
ધનતેરસના દિવસે જૂનાં વાસણોને બદલે નવાં વાસણો ખરીદવાની પરંપરા છે. આ દિવસે પોતાની ક્ષમતા મુજબ તાંબા, પિત્તળ અથવા ચાંદીનાં વાસણો ખરીદી શકાય છે. ધાર્મિક માન્યતા અનુસાર, પિત્તળને માતા લક્ષ્મી અને ગુરુ બૃહસ્પતિ સાથે જોડવામાં આવે છે. જો તમે સોનું કે ચાંદી ખરીદી શકતા ન હોવ તો પિત્તળનું વાસણ પણ ખરીદી શકો છો.
4. આખા ધાણા
ધનતેરસ પર આખા ધાણા ખરીદવાનું પણ શુભ માનવામાં આવે છે. ગ્રામીણ વિસ્તારોમાં આ દિવસે ધાણાનાં નવાં બીજ ખરીદવાની પરંપરા છે, જ્યારે શહેરોમાં પૂજા માટે આખા ધાણા ખરીદવામાં આવે છે. કેટલાક પરિવારોમાં સૂકા ધાણાને વાટીને તેમાં ગોળ ભેળવીને નૈવેદ્ય તૈયાર કરવામાં આવે છે.
5. નવાં કપડાં
ધનતેરસના દિવસે દિવાળી પર પહેરવા માટે નવાં કપડાં ખરીદવાની પણ પરંપરા છે. આ દિવસે પરિવારના સભ્યો માટે નવા વસ્ત્રો ખરીદવામાં આવે છે. તહેવાર પર નવાં કપડાં પહેરવાથી આનંદ અને ઉત્સાહનું વાતાવરણ બને છે.
6. લક્ષ્મી-ગણેશની મૂર્તિ
દિવાળીની પૂજા માટે ધનતેરસના દિવસે માતા લક્ષ્મી અને ભગવાન ગણેશની નવી મૂર્તિ અથવા ચિત્ર ખરીદવામાં આવે છે. આ ઉપરાંત ભગવાન ધન્વંતરિની મૂર્તિ કે ચિત્ર પણ ખરીદી શકાય છે. દિવાળીના દિવસે આ મૂર્તિઓની વિધિપૂર્વક પૂજા કરવામાં આવે છે.
7. રમકડાં
ધનતેરસના દિવસે બાળકો માટે રમકડાં ખરીદવાની પણ પરંપરા છે. બાળકોને તેમની પસંદગીની વસ્તુઓ અપાવવાથી ઘરમાં ખુશી અને ઉત્સાહનું વાતાવરણ સર્જાય છે.
8. ધાણી-પતાશા
ધનતેરસ અને દિવાળીની પૂજામાં ધાણી-પતાશાનું વિશેષ મહત્વ છે. તેથી આ દિવસે પૂજાની અન્ય સામગ્રી સાથે ધાણી અને પતાશા પણ ખરીદવામાં આવે છે. તેનો ઉપયોગ પૂજા અને પ્રસાદમાં કરવામાં આવે છે.
9. ગોમતી ચક્ર અને કોડી
ધાર્મિક માન્યતા અનુસાર, ધનતેરસના દિવસે ગોમતી ચક્ર અને કોડી ખરીદવી શુભ માનવામાં આવે છે. ગોમતી ચક્રને બાળકોની સુરક્ષા અને શુભતા સાથે જોડવામાં આવે છે, જ્યારે કોડીને ધન અને સમૃદ્ધિનું પ્રતીક માનવામાં આવે છે. ઘણા લોકો તેને ઘરના પૂજાસ્થળે રાખે છે.
10. સાવરણી
ધનતેરસના દિવસે નવી સાવરણી ખરીદવાની પણ પરંપરા છે. ધાર્મિક માન્યતા અનુસાર, સાવરણીને માતા લક્ષ્મી સાથે જોડવામાં આવે છે. એવું માનવામાં આવે છે કે નવી સાવરણી ઘરમાંથી ગંદકી અને નકારાત્મકતાને દૂર કરવાનું પ્રતીક છે.
આ વસ્તુઓની ખરીદી પણ માનવામાં આવે છે શુભ
ઉપર જણાવેલી 10 વસ્તુઓ ઉપરાંત ધનતેરસના દિવસે દીવા, દક્ષિણાવર્તી શંખ, કમળકાકડી, રુદ્રાક્ષની માળા, ધાર્મિક પુસ્તકો, ઔષધિઓ, મીઠું, નવું વાહન અથવા નવું ઘર ખરીદવાની પણ પરંપરા છે.
ખાસ નોંધ: ધનતેરસ પર ખરીદી કરવાની પરંપરાઓ અને શુભ માન્યતાઓ પ્રદેશ તથા પરિવાર પ્રમાણે અલગ હોઈ શકે છે. પોતાની શ્રદ્ધા અને આર્થિક ક્ષમતા અનુસાર ખરીદી કરવી જોઈએ.