Rishi Panchami 2026 Date : ઋષિ પંચમી (સામા પાંચમ) વ્રત ક્યારે છે ? જાણો શુભ મુહૂર્ત અને પૂજા વિધિ

ભાદ્રપદ મહિનાના શુક્લ પક્ષના પાંચમા દિવસે ઋષિ પંચમી (સામા પાંચમ) નું વ્રત રાખવામાં આવે છે. એવું માનવામાં આવે છે કે આ દિવસે નિર્ધારિત વિધિઓ અનુસાર ઉપવાસ કરવાથી વ્યક્તિને જન્મ અને મૃત્યુના ચક્રમાંથી મુક્તિ મળે છે અને મોક્ષ પણ મળે છે. સ્ત્રીઓ માટે ઋષિ પંચમીનું વ્રત ખૂબ જ ખાસ માનવામાં આવે છે. એવું કહેવાય છે કે આ દિવસે ઋષિઓની પૂજા કરવી વિધિવત છે. એવું માનવામાં આવે છે કે આનાથી અજાણતા થયેલા પાપોનું પ્રાયશ્ચિત થઈ શકે છે. તો, ચાલો પંડિત રાકેશ ઝા પાસેથી વિગતવાર જાણીએ કે ઋષિ પંચમીનું વ્રત ક્યારે રાખવામાં આવે છે. ઉપરાંત, શુભ સમય અને પૂજા પદ્ધતિ વિશે પણ જાણીએ.

ઋષિ પંચમી  (સામા પાંચમ) વ્રત 2026 ક્યારે છે?

કેલેન્ડર મુજબ, ભાદ્રપદ મહિનાના શુક્લ પક્ષની પંચમી તિથિ 15 સપ્ટેમ્બર, મંગળવારના રોજ સવારે 7:45 વાગ્યે શરૂ થશે. ઋષિ પંચમી તિથિ બીજા દિવસે, બુધવાર, 16 સપ્ટેમ્બરના રોજ સવારે 9 વાગ્યા સુધી ચાલુ રહેશે. ધર્મ સિંધુ ગ્રંથમાં જણાવાયું છે કે ઋષિ પંચમી વ્રત ભાદ્ર શુક્લ પંચમીના દિવસે રાખવામાં આવે છે, જે મધ્યાહન કાળ છે. આ વર્ષે, મધ્યાહન કાળ 15 સપ્ટેમ્બરના રોજ પ્રચલિત હોવાથી, ઋષિ પંચમી વ્રત 15 સપ્ટેમ્બરના રોજ રાખવામાં આવશે.

ઋષિ પંચમી  (સામા પાંચમ) વ્રતનું શુભ મુહૂર્ત

લાભ ચોઘડિયા: સવારે 10:44 થી બપોરે 12:16 સુધી

અમૃત ચોઘડિયા: બપોરે 12:16 થી 1:49 સુધી

શુભ ચોઘડિયા: બપોરે 3:21 થી 6:54 સુધી

ઋષિ પંચમી  (સામા પાંચમ) વ્રત પૂજા વિધિ

- ઋષિ પંચમીના દિવસે, ઉપવાસ કરનારે સવારે વહેલા ઉઠીને સ્નાન કરવું જોઈએ. આ પછી, સ્વચ્છ કપડાં પહેરવા જોઈએ.

- તમારા ઘરના મંદિરમાં હરિદ્રા વગેરેથી ચોરસ મંડલ બનાવો અને તેના પર સપ્તર્ષિઓની મૂર્તિઓ સ્થાપિત કરો. આ ઉપરાંત, ગંગાજળ પણ ચારે બાજુ છાંટો.

- ધૂપ, દીવો, સુગંધ, ફૂલો, નૈવેદ્ય વગેરેથી યોગ્ય રીતે પૂજા કરો. પછી, 'કાશ્યપોત્રીભર્ધ્વજો વિશ્વામિત્રોથ ગૌતમહ, જમાદગ્નિર્વસિષ્ઠશ્ચ - સપ્તૈતે ઋષાયઃ સ્મૃતાઃ, દહન્તુ પાપમ્ મે સર્વં ગ્રહણન્તવર્યં નમો નમઃ' આ મંત્રનો જાપ કરીને અર્ઘ્ય અર્પણ કરો.

- ઋષિ પંચમીના દિવસે, કાચા ફળો, એટલે કે વાવેલા માટીમાં ઉગાડેલા ફળો ખાઈને ઉપવાસ કરો. ઉપરાંત, આ સમયગાળા દરમિયાન બ્રહ્મચર્યનું પાલન કરવું જોઈએ.

-  આમ, ઋષિ પંચમીનું વ્રત પૂર્ણ કરવું ખૂબ જ શુભ અને ફળદાયી માનવામાં આવે છે. આ વ્રત રાખનાર વ્યક્તિએ દિવસ દરમિયાન સૂવું જોઈએ નહીં અને ફક્ત પોતાના મનમાં સકારાત્મક વિચારો રાખવા જોઈએ.